در نشست شبانه بنیاد قمپژوهی مطرح شد؛ تغییر استراتژی مقابله با ریزگردها در قم؛ از شناسایی کانونهای بحرانی جدید تا بسیج ظرفیتهای مردمی و صنعتی
به گزارش روابط عمومی، شب گذشته مرتضی داودی، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان قم، در جمع نخبگان و اعضای «بنیاد قمپژوهی» حضور یافت و آخرین وضعیت کانونهای گرد و غبار، اقدامات انجامشده و برنامههای آینده برای مقابله با بیابانزایی را تبیین کرد.
**عوامل تشدیدکننده بیابانزایی در قم**
داودی با اشاره به عوامل زمینهساز بیابانزایی در استان، به چاههای غیرمجاز، رها شدن اراضی کشاورزی و همچنین احداث سدهایی بر روی رودهای اصلی اشاره کرد و گفت: « قرهچای و قمرود در حال حاضر هیچ ورودی ندارند. در گذشته جریان آبهای زیرزمینی به سمت دریاچه نمک بود، اما اکنون به دلیل تغییرات اقلیمی و مدیریت منابع آب، شاهد حرکت آب شور دریاچه به سمت شهر هستیم که این موضوع در کنار فرونشستهای شدید دشت جعفریه، زنگ خطری جدی برای استان است.»
**تغییر کانونهای بحرانی و شناسایی نقاط جدید**
مدیرکل منابع طبیعی استان با اشاره به مطالعات انجامگرفته تصریح کرد: «در گذشته تمرکز اصلی ما بر روی کانونهای حسینآباد میشمست و کوه نمک بود. اما مطالعات جدید کانونهای متفاوتی را شناسایی کرده است؛ به طوری که اکنون محدوده حدفاصل حسینآباد، مؤمنآباد، سراجه و نواران بهعنوان کانونهای جدید نیازمند توجه ویژه شناخته شدهاند.» وی افزود: «شنزار جلالی که در ۳۰ کیلومتری شهر قم قرار دارد، اکنون به دلیل خشک شدن اراضی کشاورزیِ حد فاصل، به یک کانون گرد و غبار تبدیل شده است.»
**اقدامات کنترلی و نقشآفرینی مردم و سمنها**
داودی با تأکید بر اینکه مقابله با گرد و غبار تنها وظیفه یک دستگاه خاص نیست، به اقدامات گسترده از جمله بوتهکاری، تله رسوبگیر، کشاورزی حفاظتی و اجرای بادشکنهای غیرزنده اشاره کرد. وی از انجمن «نذر طبیعت» به عنوان یک الگوی موفق یاد کرد و گفت: «فعالیت این انجمن در سالهای ۱۴۰۲ تا 1404 با کاشت و نگهداری بیش از 30 هزار نهال، نقطه عطفی در مشارکت مردمی بود. اکنون نهالهای کاشتهشده در شرایط بسیار خوبی قرار دارند و این نشان میدهد که باید از ظرفیت تشکلهای مردمنهاد و پویشهای مردمی فراتر از اعتبارات دولتی استفاده کنیم.»
**تأمین اعتبار و چشمانداز آینده**
مدیرکل منابع طبیعی قم از تخصیص ۱۰۰ میلیارد تومان اعتبار در سال اول از محل مسئولیتهای اجتماعی نفت برای اجرای طرح مقابله با گرد و غبار شرق قم خبر داد و افزود: «تلاش ما این است که هر دهیاری به یک پایگاه منابع طبیعی تبدیل شود و طبق قانون هوای پاک، دهیاریها در احیای پوشش گیاهی مشارکت جدی داشته باشند.»
وی در پایان خاطرنشان کرد: «ما باید رویکرد خود را از بیابانزدایی به مقابله با سرعت بیابانی شدن تغییر دهیم. ابتدا باید سرعت پیشروی بیابان را متوقف کنیم و سپس به دنبال احیا باشیم. در این مسیر، تحلیل هزینه-فایده پروژهها برای بهرهوری حداکثری و توجه ویژه به حوزه آبخیز دریاچه نمک در اولویت قرار دارد.»
گفتنی است، در این نشست یکی از اعضای انجمن نذر طبیعت نیز گزارشی از روند موفقیتآمیز کاشت درخت و بازگشت گونههای جانوری به مناطق نهالکاریشده ارائه داد.
این جلسه که از ساعت ۲۰ آغاز شده بود، پس از بیش از دو ساعت تبادل نظر میان مسئولین و نخبگان بنیاد قمپژوهی پایان یافت.
نظر شما :